„Ośka” – partyzancka legenda Batalionów Chłopskich

Zaproszenie Ośka

W dniu 9 października 2019 r. w siedzibie Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego miała miejsce projekcja filmu dokumentalnego pt. „„Ośka” – partyzancka legenda BCh”. Film został zrealizowany przez Muzeum i sfinansowany z dotacji Województwa Mazowieckiego, zaś producentem wykonawczym filmu jest Wytwórnia Filmów i Widowisk Historycznych „Vis”, Bartosz Bednarczyk i Przemysław Bednarczyk.

Film zaczyna wątek ataku oddziału „Ośki” na hitlerowski sztab dywizyjny w Chwałowicach, który pojawia się również w dalszej części produkcji. Cały film można obejrzeć w serwisie YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=z3DDHRgYuPE

zgrupowanie Oski

W 1982 r. w Chwałowicach, w sąsiedztwie budynku Nadleśnictwa Małomierzyce, przy drodze z Nowej Wsi do szosy Iłża-Lipsko, odsłonięty został pomnik upamiętniający rozbicie przez Oddział Batalionów Chłopskich hitlerowskiego sztabu dywizyjnego w Chwałowicach. Oddziałem ze zgrupowania Jana „Ośki” Sońty, kierował Tadeusz „Baca” Wojtyniak, zaś brawurowa akcja partyzantów z dnia 28 lipca 1944 r. doprowadziła do przejęcia ważnych planów odcinka frontu Sandomierz-Puławy, dużej ilości broni, w tym maszynowej, a także amunicji.

IMG_20191027_070142625_HDR

IMG_20191027_070503466_HDR

IMG_20191027_070327436_HDR

Pomnik i teren byłego Nadleśnictwa. Fot. Ł. Smaga 27.10.2019

Zagroda z Chwałowic w Muzeum Wsi Radomskiej

chałupa

Fot. Marcin Skorupa, „Słowo Ludu” z 20.10.1998 r. nr 244 (14845), s. 8.

W latach 1998-1999 na terenie Muzeum Wsi Radomskiej trwały prace przy rekonstrukcji zagrody wiejskiej z Chwałowic. W skład zabytkowej zabudowy drewnianej z końca XVIII wieku weszły: chałupa, spichlerz, obora ze stajnią, kurnik i studnia. Ten zespół zabudowy wiejskiej miał charakter unikatowy, bowiem była to kompletna zagroda pochodząca z jednego miejsca, podczas gdy w skład pozostałych eksponowanych w Muzeum wchodzą obiekty przeniesione z różnych gospodarstw. Chałupę i oborę zrekonstruowali górale z Orawy, zaś spichlerz cieśle z Muzeum. Niestety, w czerwcu 2001 r. doszło na terenie Muzeum do pożaru, w wyniku którego zabytkowa zagroda z Chwałowic spłonęła.

W Chwałowicach powstanie szkoła specjalna dla młodzieży z niepełnosprawnością ruchową i intelektualną

W powiecie potrzebna jest druga szkoła specjalna, w której osoby z niepełnosprawnościami ruchowymi czy intelektualnymi będą mogły przyuczać się do zawodu. Radni powiatu uznali, że to szkoła w Chwałowicach doskonale się do tego nadaje.

DSCN0807

Fot. Ł. Smaga 13.10.2019

Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Chwałowicach (powiat radomski, gmina Iłża) ma zostać przekształcone w specjalna szkołę branżową, w której osoby z niepełnosprawnościami mogłyby uczyć się zawodu. Z analiz wykonanych przez Poradnie Psychologiczno-Pedagogiczne w Radomiu, Iłży i Pionkach wynika, że z roku na rok zwiększa się liczba wydawanych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. Odnotowano też wyraźny wzrost wydawanych opinii dotyczących Wczesnego Wspomagania Rozwoju Dziecka, i tak, w roku szkolnym 2018/2019 wydano aż o 52 opinie więcej w stosunku do roku poprzedniego. Ponadto, szkoła specjalna, która działa w ramach Zespołu Szkół imienia Jędrzeja Śniadeckiego w Pionkach, nie jest w stanie pomieścić większej liczby uczniów wymagających specjalistycznej opieki. Stąd pomysł na stworzenie drugiej szkoły w powiecie tego typu. I na przekształcenie placówki w Chwałowicach zgodzili się radni powiatu (podczas sesji 31 stycznia). – Dzisiaj, poza sprzętem, kilkudziesięcioma hektarami, mamy kombajny, różnego rodzaju sprzęt, który mógłby służyć na potrzeby szkoły rolniczej, ale niestety nie ma naboru. W tej chwili ten obiekt (w Chwałowicach – przyp. red.) funkcjonuje na 15-20 proc., a więc ma ogromny potencjał, żeby tam powołać Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy i szkołę branżową po to, aby absolwenci podstawowych szkół specjalnych mogli kontynuować naukę – przekonuje Waldemar Trelka, starosta radomski.

DSCN2166

Fot. Ł. Smaga 24.03.2020

Szkoła w Chwałowicach zostanie zatem przekształcona w specjalną szkołę branżową I stopnia dla młodzieży z niepełnosprawnością ruchową, intelektualną w stopniu lekkim, ze spektrum autyzmu czy z zespołem Aspergera. – Cisza i spokój nie była wartością dla młodzieży pełnosprawnej, natomiast jest to atut w przypadku dzieci z dysfunkcjami. Młodzież mogłaby tu przebywać całodobowo, ponieważ jest odpowiednia do tego infrastruktura, są dwa budynki, jest internat. Z drugiej strony dzieci mogłyby być dowożone codziennie, wszystko w zależności od potrzeb i możliwości rodziców. Myślę, że taka placówka jest bardzo potrzebna i jest to wielka szansa dla powiatu radomskiego, ale i też pewna propozycja dla gmin oraz powiatów ościennych – przekonuje Trelka. Baza, jaką ma Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego zostanie wykorzystana na utworzenie branżowej szkoły specjalnej I stopnia, która będzie uczyć takich zawodów jak wędliniarz, pszczelarz czy kucharz. W skład ośrodka będą wchodzić: szkoła podstawowa specjalna, branżowa szkoła I stopnia specjalna i szkoła specjalna przysposabiająca do pracy.

DSCN2186

Fot. Ł. Smaga 25.03.2020

Pierwszym krokiem do utworzenia szkoły będzie wyłonienie na drodze konkursu dyrektora nowej placówki, który tworzyłby ją od podstaw. Pieniądze na dostosowanie obiektu do potrzeb osób niepełnosprawnych będą pochodzić z budżetu powiatu. Za przekształceniem szkoły było 24 radnych (25 obecnych z 27-osobowego składu radnych); tylko jedna osoba wstrzymała się od głosu (Mirosław Ślifirczyk).

Źródło: dostęp z dnia: 10.02.2020 r. g. 15:39

https://www.cozadzien.pl/region/w-chwalowicach-powstanie-specjalna-szkola-branzowa/62632

20190216_160421

Fot. Ł. Smaga 16.02.2019

Świętokrzyski „Gustaw” dla Jana Czarneckiego

Rok 2019 obfitował w wydarzenia istotne dla Pana Jana Czarneckiego. Został laureatem 44 edycji Nagrody im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej”, najważniejszej w kraju nagrody przyznawanej za dokonania twórcze, artystyczne, naukowe oraz działalność wspierającą tradycyjną kulturę regionalną. Uroczysta gala wręczenia nagród odbyła się dnia 30 maja 2019 r. na Zamku Królewskim w Warszawie. W lipcu 2019 roku miała również miejsce uroczysta promocja dziewiętnastego zbiorku poezji Pana Jana Czarneckiego pt. „„Odchodzimy” Ale skąd i dokąd?”.

Oprócz tych wydarzeń, opisywanych na niniejszym blogu, poeta z Chwałowic został laureatem Świętokrzyskiej Nagrody Literackiej „Gustawa” za rok 2018. W ramach szóstej edycji kapituła Nagrody wyróżniła Pana Jana Czarneckiego – podczas gali odbytej w dniu 15 marca 2019 r. w Wojewódzkim Domu Kultury w Kielcach – „za całokształt twórczości, zwłaszcza wiersze opiewające uroki swej małej ojczyzny, szczególnie uwidocznione w najnowszym zbiorze „Moja topola””.

Radostowa Jan Czarnecki

Jan Czarnecki na okładce czasopisma „Radostowa” 2019, nr 7-10.

 Radostowa Jan Czarnecki2

Jan Czarnecki laureatem Świętokrzyskiego „Gustawa”. Fot. Andrzej Janota

Budowa przystanku autobusowego w Chwałowicach

W maju 1976 roku wybudowany został przystanek autobusowy w Chwałowicach, przy wjeździe na teren Szkoły Rolniczej. Budowa poprzedzona została wieloletnim monitowaniem władz PKS Radom, które mimo obietnic wykonania przystanku obok szkoły, do realizacji inwestycji nie przystąpiły. Dlatego w końcu pod kierunkiem nauczyciela Henryka Kozłowskiego rozpoczęto w czynie społecznym budowę przystanku. W Kronice Szkoły, w tomie za lata 1972-1979 można przeczytać m.in.: „Wiele godzin wolnego czasu poświęcono temu obiektowi. Cegłę zdobyto ze starego budynku, część materiału przekazał Urząd Miasta i Gminy. Doszły do tego dobre chęci i okazały obiekt stanął obok drogi, by służyć wszystkim korzystającym z usług samochodowych. Wartość czynu oszacowano na sumę 80000 zł. Będzie to trwały pomnik czynu partyjnego i ludzkiego zaangażowania”.

przystanek1

przystanek2

przystanek3

przystanek4

przystanek5

przystanek6

przystanek7

przystanek8

Fot. z kolekcji uratowanej przez Pana Jana Czarneckiego

przystanek9

Fot. Ł. Smaga 23.06.2019

Spacer po Radomiu

IMG_20191113_151911977_HDR

Teatr Powszechny im. Jana Kochanowskiego (1991) na Placu Jagiellońskim

IMG_20191113_152834230_HDR

Dom Rzemiosła (1983-1989) przy skrzyżowaniu ulic Focha i Kilińskiego

IMG_20191113_153102615_HDR

Kościół garnizonowy św. Stanisława Biskupa (1902) przy Placu Konstytucji 3 Maja

IMG_20191113_153535914

Kamienica przy zbiegu ulic Żeromskiego i Moniuszki

IMG_20191113_153541145

Dom Handlowy „SEZAM” (1966) przy zbiegu ulic Żeromskiego i Moniuszki

IMG_20191113_153821614_HDR

Plac Konstytucji 3 Maja

IMG_20191113_153858276

Plac Konstytucji 3 Maja

IMG_20191113_155520946

Marcus Cafe przy ulicy Żeromskiego

Fot. Ł. Smaga 13.11.2019

Folwark Chwałowice generała Ulricha

W latach 1868-1869 własność folwarku w Chwałowicach przeszła na rzecz carskiego generała – majora Ulricha. Nabył on ten majątek wraz z podradomskim folwarkiem Mariackie, który położony był w obecnych granicach administracyjnych miasta Radomia (obręb Mariackie). Pochodzące ze zbiorów Archiwum Państwowego w Radomiu mapy przedstawiają granice generalskich majątków. Mapa folwarku Chwałowice wskazuje na to, że jego ziemie położone były na terenie obecnej Nowej Wsi. Północno-wschodnia granica przebiegała częściowo wzdłuż strumyka, z którym połączony był staw znajdujący się w sąsiedztwie zabudowań folwarcznych. Od północnego zachodu majątek folwarku obejmował Dulnik i Dworskie Łąki sięgając aż do Wójtowskiego Młyna. Południowo-zachodnia granica oddzielała od Iłży grunty obecnie należące do Szkoły Rolniczej, a następnie położone między drogą przebiegającą przez Nową Wieś a Strugą. Od południowego wschodu chwałowicki folwark graniczył z majątkiem prędockim.

ZDP sukcesje Komisja Rządowa Przychodów i Skarbu, sygn.19974 k. 180ZDP sukcesje Komisja Rządowa Przychodów i Skarbu, sygn.19974 k. 95

Skany map pochodzą ze zbiorów Archiwum Państwowego w Radomiu