Pan Jan Czarnecki Honorowym Obywatelem Miasta i Gminy Iłża

DSCN5779

W dniu 20 czerwca 2021 roku odbyła się w Sali Widowiskowo Kinowej im. Józefa Myszki uroczysta sesja Rady Miejskiej w Iłży, podczas której została podjęta uchwała o nadaniu Panu Janowi Czarneckiemu tytułu Honorowego Obywatela Miasta i Gminy Iłża. Emerytowany nauczyciel, poeta ludowy i radiesteta z Chwałowic obchodzi w dniu dzisiejszym 91 urodziny.

DSCN5756

DSCN5792

DSCN5759

DSCN5766

DSCN5826

Fot. Ł. Smaga 20.06.2021

normal_e5be9aacc4e5af9e2bceb5f3ddbbdb10a2d260f5

Zaproszenie na uroczystość według projektu Norberta Jastalskiego

Władysław Brodawka (1933-2020)

W tym listopadowym czasie przychodzi nam żegnać wieloletniego Dyrektora Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Kopernika w Iłży, Pana Władysława Brodawkę. Stanowisko to piastował 14 lat, od roku 1984 do 1998. Wcześniej, od 1953 roku pracował jako nauczyciel szeregu szkół podstawowych: w Ostrowcu Świętokrzyskim, Alojzowie, Błazinach, Lubieni, Małyszynie, Michałowie, zaś w latach 1973-1984 w Zbiorczej Szkole Gminnej w Iłży. Uśmiech, cięty dowcip, szczególna troska o swych uczniów w trakcie matur… Zapamiętamy.

Brodawka Bednarczyk

Na zdjęciu z lat 80-tych Władysław Brodawka z Adamem Bednarczykiem przed Szkołą Rolniczą w Chwałowicach, na tle internatu. Fot. z kolekcji uratowanej przez Pana J. Czarneckiego

Strajk Kobiet w Iłży

IMG_20201030_175248813

IMG_20201030_175430282

IMG_20201030_175457360

IMG_20201030_175635893

IMG_20201030_175755812

IMG_20201030_175759830

IMG_20201030_175841355

IMG_20201030_175858373

Fot. Ł. Smaga 30.10.2020

W dniu 22.10.2020 r. Trybunał Konstytucyjny mgr Julii Przyłębskiej wydał wyrok w sprawie K 1/20, którym orzekł, że art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, pozwalający na przerwanie ciąży, gdy badania prenatalne wskazują na duże prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu, jest niezgodny z art. 38 w związku z art. 30 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. To pierwsza tak poważna zmiana wypracowanego w 1993 r. kompromisu aborcyjnego. Orzeczenie to wywołało protesty w całym kraju, które organizowane są w ramach ruchu społecznego: „Ogólnopolski Strajk Kobiet”.

strajk kobiet

Jacenty Sachowicz (1813-1875), słynny konserwator obrazów z Iłży

Jacenty Sachowicz

Słynny XIX-wieczny konserwator obrazów i kustosz warszawskich muzeów urodził się w Iłży w dniu 20 sierpnia 1813 r. Był synem Józefa Sachowicza i (prawdopodobnie) Katarzyny ze Śliwińskich, starszym bratem miniaturzysty i fotografa Grzegorza. Od najmłodszych lat Jacenty Sachowicz interesował się rysunkiem, w czym utwierdzał go znany malarz Aleksander Kokular (1793-1846). Studia artystyczne odbywał na Oddziale Sztuk Pięknych Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego, m.in. u Antoniego Blanka i Antoniego Brodzińskiego, które następnie kontynuował prywatnie u Blanka. W 1836 r. wyjechał za granicę, gdzie m.in. w Dreźnie w tamtejszej galerii zgłębiał studia malarskie. W 1840 r. powrócił do kraju i zajmował się początkowo pracą twórczą. Był autorem obrazów o tematyce religijnej oraz portretów (m.in. wizerunków Najświętszej Panny Maryi w kościele w Lądzie i Matki Boskiej Niepokalanego Poczęcia w kościele w Szewnej, powiat opatowski). W 1859 r. opracował katalog obrazów galerii Tomasza Zielińskiego w Kielcach. Sachowicz nie widząc szans na większe powodzenie na drodze twórczości artystycznej poświęcił się wyłącznie studiowaniu dzieł dawnych szkół i mistrzów malarstwa, nabywając bogatą wiedzę na temat sposobów rozpoznawania i odnawiania dawnych obrazów. Jego niebanalne umiejętności w rozpoznawaniu dzieł malarskich zostały dostrzeżone przez stołecznych urzędników i powierzono Sachowiczowi obowiązki kustosza muzeów warszawskich, w tym Muzeum Sztuk Pięknych w Warszawie. Funkcję tę pełnił przez 12 lat, a współpracujący z nim Justynian Karnicki nazwał go „pierwszym znawcą i najlepszym restauratorem na ziemi naszej”. Był ponadto delegowany na Wielką Wystawę Światową w Paryżu (1867), a także badał sposób działania galerii w Dreźnie i Berlinie (1869). Sachowicz zajmował się również wyceną zbiorów malarstwa i odznaczył się tym, że odnowił ok. 2,5 tysiąca obrazów, pochodzących z galerii Ogińskich, galerii nieborowskiej Radziwiłłów, kościołów warszawskich, zbiorów galerii berlińskich i wiedeńskich. Jacenty Sachowicz zmarł 15 lutego 1875 r.

Opracowano na podstawie: Kurjer Warszawski z dnia 5 (17) lutego 1875 r., s. 1; Elżbieta Szczawińska, Jacenty Sachowicz, w: Polski Słownik Biograficzny, tom XXXIV, 1992; Wikipedia. Fot (autoportret): http://cyfrowe.mnw.art.pl/

20 rocznica śmierci Adama Bednarczyka

Bednarczyk A2

Bednarczyk A3

Na dzień 11 sierpnia 2019 r. przypadła 20 rocznica śmierci urodzonego w Iłży Adama Bendarczyka, ekonomisty, historyka i regionalisty. W 1971 r. został jednym z założycieli Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Iłżeckiej i założył Muzeum Ziemi Iłżeckiej, które 5 lat później zostało upaństwowione i przemianowane na Muzeum Regionalne. W kolejnych latach Adam Bednarczyk poszerzał zbiory własnego prywatnego muzeum, zlokalizowanego w jego domu przy ulicy Mostowej 8. Był autorem kilkudziesięciu książek, broszur oraz artykułów na temat Iłży, a także brał udział w kilkunastu audycjach radiowych i materiałach filmowych. Pracował również jako nauczyciel w Szkole Rolniczej w Chwałowicach. W 1992 r. za zaangażowanie społeczne dla Iłży został laureatem międzynarodowej nagrody Polcul. Zmarł w wieku 79 lat i spoczywa w rodzinnym grobie przy wejściu na stary cmentarz parafialny w Iłży. W przyszłym roku przypada 100 rocznica urodzin Adama Bednarczyka, z okazji której warto ogłosić Pana Adama patronem roku 2020 na terenie Gminy Iłża.

Bednarczyk A, Stanislawek B

Bednarczyk A

Fot. z kolekcji uratowanej przez Pana J. Czarneckiego

DSC_4604

Fot. Ł. Smaga 28.10.2017

Dekanat Iłżecki według ks. Jana Wiśniewskiego

W 1911 roku ukazało się opracowanie ks. Jana Wiśniewskiego (1876-1943) pt. „Monografie Dekanatu Iłżeckiego. Dekanat Iłżecki”. Ks. Wiśniewski to historyk Kościoła, społecznik i badacz, autor imponującej spuścizny piśmienniczej, która powstała w latach 1907-1933 i obejmuje 14 monografii dekanatów i parafii położonych w diecezji sandomierskiej, radomskiej, kieleckiej oraz archidiecezji częstochowskiej. Książki te, bogato ilustrowane rycinami, zdjęciami, mapami, zawierające teksty źródłowe mają wielką wartość dokumentalną i poznawczą, stanowiąc nieocenione źródło informacji o zasobach kultury ziemi świętokrzyskiej.

Opracowanie „Monografie Dekanatu Iłżeckiego. Dekanat Iłżecki” jest dostępne w całości na stronie internetowej Polony, pod linkiem https://polona.pl/item/dekanat-ilzecki,ODc4NTQyMDc/637/#index W tym miejscu zostaje zaprezentowana grafika zamieszczona w książce przedstawiająca panoramę Iłży, pieczęcie, widoki kościołów iłżeckich i kościoła w Krzyżanowicach. Opracowane one zostały przez I. Boguckiego i H. Sipowicza, którzy grafiki wykonali na podstawie zdjęć dostarczonych autorowi książki przez ks. Juliana Lipińskiego.

„Do Ciebie Jasieńku” – Józef Myszka

W dalszym ciągu dużą popularnością podczas wesel na Ziemi Iłżeckiej cieszy się ludowa piosenka „Do Ciebie Jasieńku”, utrwalana latami przez Józefa Myszkę, jako nieodłączna część jego repertuaru.

W moim ogródeczku
bieliło się płótno
bieliło się płótno
Nie wie moja mama
bez kogo mi smutno.

Oj smutno mi smutno
bez Janka mojego
bez Janka mojego
Gdybym drogę znała
poszłabym do niego…

Ale drogi nie znam
i pytać się wstydzę
i pytać się wstydzę
a mojego Jasieńka
cały rok nie widzę.

Poszłam na zabawę
stanęłam za drzwiami
stanęłam za drzwiami
A mój Janek pije
z innymi pannami.

Gdy Janek zobaczył
zza stołu wyskoczył
zza stołu wyskoczył
jedwabną chusteczką
wycierał mi oczy.

Nie wycieraj oczu
ja będę płakała
ja będę płakała
I na ciebie Janku
będę narzekała.

Nie narzekaj na mnie
lecz sama na siebie
lecz sama na siebie
Mówiłem ci nieraz,
że się nie ożenię.

Ty żeś się mnie jęła
jak woda kamienia
jak woda kamienia
Żeby się pod nami
rozstąpiła ziemia.

Choć Kasia z Jasieńkiem
rozstać się nie chciała
rozstać się nie chciała
To Kasia z Jasieńkiem
rozstać się musiała.

Zdjęcia pochodzą z kolekcji uratowanej przez Pana J. Czarneckiego